W VI edycji konkursu „Projekt z klasą” o Granty Nowej Ery
rywalizowały aż 477 projekty edukacyjne z całej Polski.


Projekt nr 00373
Nasi Żydzi – Tydzień Pamięci o Żydach – mieszkańcach Dobrzynia i Golubia

Projekt edukacyjny

Opis projektu

Jeśli zapomnę o nich, Ty, Boże na niebie, zapomnij o mnie"

 [Adam Mickiewicz, III część „Dziadów”]

Główna idea projektu skupia się wokół potrzeby upamiętnienia ponad trzech tysięcy Żydów – mieszkańców Golubiu – Dobrzynia, zamordowanych przez hitlerowców w czasie II wojny światowej. Źródła historyczne podają, że w roku 1939 roku Żydzi stanowili niemal połowę wszystkich mieszkańców Dobrzynia – w mieście działała gmina żydowska, znajdowała się tu synagoga i cmentarz. Dziś po tych miejscach, a co ważniejsze – ludziach,  nie ma właściwie żadnego śladu, poza tablicą upamiętniającą Żydów, mieszkańców Dobrzynia i Golubia, która znajduje się dokładnie naprzeciwko budynku Zespołu Szkół nr 2. Napis  na tablicy głosi: „Wszyscy, co drogą zdążacie,/Przyjrzyjcie się, patrzcie.” Rozmowy z uczniami (i nie tylko!) świadczą o tym, że owszem, przechodzą, patrzą, ale… nie rozumieją… Niewielu mieszkańców Golubia - Dobrzynia ma  świadomość tragicznego losu Żydów, którzy, gdyby nie „łobuzy od historii”, mogliby być dziadkami i babciami ich kolegów i koleżanek z podwórka, przyjaciół, sąsiadów… Niniejszy projekt ma zmienić ten stan rzeczy. Znajomość historii własnego regionu jest bowiem koniecznym warunkiem budowania tożsamości narodowej. Z kolei otwartość na „inność” pozwala na kształtowanie postaw moralnych „zgodnie z ideą demokracji, pokoju i przyjaźni między ludźmi różnych narodów, ras i światopoglądów”. Nie można przywrócić życia tym, którzy zginęli w czasie Zagłady, ale wszak „nie umiera ten, co trwa w pamięci naszej…” W ramach działań projektowych planujemy zrealizować następujące działania:

  1. Opracowanie autorskiego scenariusza sztuki teatralnej opartej na losach rodzeństwa Motylów, młodych mieszkańców Golubia, którym udało się przetrwać Zagładę dzięki pomocy sąsiada, pana Józefa Matuszewskiego oraz jego siostry odznaczonej Medalem Sprawiedliwy wśród Narodów Świata. Wierzymy w to, że praca nad scenariuszem i zaprezentowanie sztuki teatralnej szerszej publiczności w Domu Kultury pozwoli nam wczuć się w role: żydowskiego rodzica, który powierza swoje dziecko polskim opiekunom, dziecka, które musi żyć z podwójną, żydowsko – polską tożsamością, polskiego opiekuna, który ratując żydowskie dziecko, naraża życie nie tylko własne, ale także swojej rodziny.
  2. Objęcie opieką Pomnika Pamięci Żydów – Mieszkańców Golubia i Dobrzynia – uczniowie technikum architektury krajobrazu pod kierunkiem nauczyciela przedmiotów zawodowych stworzą projekt zagospodarowania zieleni wokół miejsca pamięci, a następnie dokonają nasadzeń roślin. Tworząc projekt uwzględnimy w kolorystyce nasadzeń szczególnie barwę niebieską, białą i żółtą, nawiązując w ten sposób do barw flagi Izraela oraz żonkili – ulubionych kwiatów Marka Edelmana. W efekcie zaniedbany dziś teren wokół pomnika wypięknieje i będzie świadectwem naszej pamięci o zamordowanych żydowskich mieszkańcach Golubia i Dobrzynia.
  3. Organizacja Dnia Kultury Żydowskiej w ZS nr 2 połączonego z Dniem Otwartym – udowodnimy odwiedzającym naszą szkołę gimnazjalistom, że jesteśmy otwarci na różne kultury i chcemy pielęgnować pamięć o przeszłości, ponieważ mamy świadomość, że w ten sposób kształtujemy swoją przyszłość. Pokażemy, że w naszej szkole można rozwijać swoje zainteresowania i talenty, a my potrafimy działać wspólnie, dając tym samym dobry przykład lokalnej społeczności.

a)      Ale chała! – warsztaty kuchni koszernej. Przy pomocy rodziców przygotujemy smakołyki kuchni żydowskiej inspirowane tradycyjnymi recepturami. Przekonamy się, czym właściwie jest kuchnia koszerna oraz czy karp po żydowsku rzeczywiście jest „po żydowsku”. W szkole odbędzie się degustacja przygotowanych przez nas potraw.

b)     Bliskie spotkania trzeciego stopnia, czyli co byś zrobił, gdybyś spotkał Żyda? Uczniowie, ubrani w tradycyjne stroje żydowskie zaprezentują elementy żydowskiej kultury – nauczymy młodszych kolegów pisowni niektórych hebrajskich liter, zaprezentujemy tańce żydowskie, opowiemy żydowskie dowcipy. Zaprezentujemy także…

c)      Od Rosz Ha Szana po Tisza be Aw – multimedialne prezentacje przygotowane przez uczniów na temat głównych świąt żydowskich.

d)     Gdybym był bogaty, czyli „Skrzypek na dachu” i nie tylko!… …a w tle…niech nam gra! Przygotujemy koncert muzyki żydowskiej, która będzie towarzyszyła naszym działaniom.

4. „Listy do Ż” – napisz list do kolegi/koleżanki Żydówki, który/a mieszkał/mieszkała w naszym mieście w roku 1939. Co chciałabyś/chciałbyś jej powiedzieć? Czego życzyć? W rocznicę odsłonięcia Pomnika Pamięci Żydów listy, wypisane na papierowych lampionach (lub niebieskich i białych balonach)  pofruną w niebo.

5. Organizacja spotkania – „Ostatni świadkowie” – w Miejskiej i Powiatowej Bibliotece Publicznej zorganizujemy spotkanie z ostatnimi żyjącymi świadkami tragedii żydowskich mieszkańców Golubia i Dobrzynia. Niewielu ich już pozostało, więc wykorzystamy okazję, aby usłyszeć od naocznych świadków, jak wyglądało nasze miasto, gdy zamieszkiwali je przedstawiciele dwóch różnych narodów, kultur, religii. Przekonamy się, że można pięknie się różnić, a naszym mieście jest to szczególnie ważne – dopiero od roku 1951 stanowi ono jedno miasto. W czasach zaborów Dobrzyń znajdował się na terenie zaboru rosyjskiego, Golub – pruskiego. Rzeka dzieląca nasze miasto stanowiła granicę, a w naszej szkole znajdował się punkt celny. Powojenne losy naszego miasta pokazują, że inność nie znaczy „obcość”, a to, co podzielone, można scalić.

6. Udział w akcji „Żonkile” – w rocznicę wybuchu powstania w getcie warszawskim – 19 kwietnia 2016 roku – rozdamy mieszkańcom Golubia – Dobrzynia  3022 wykonanych przez nas papierowowych  żonkili (tylu Żydów zamieszkiwało teren Golubia i Dobrzynia przed  Zagładą).

 

Postawiliśmy przed sobą wiele zadań, dlatego podzielimy się na mniejsze podgrupy, które będą koordynowane przez GŁÓWNĄ GRUPĘ KONKURSOWĄ.

 

Podgrupy:

a)      TEATR (chętni uczniowie uzdolnieni aktorsko przygotują scenariusz sztuki teatralnej pod kierunkiem nauczyciela polonisty, wezmą udział w próbach i wystawią przedstawienie)

b)      ARCHITEKTURA chętni (uczniowie klas technikum architektury krajobrazu zajmą się projektem zagospodarowania zieleni wokół Pomnika Pamięci Żydów pod kierunkiem nauczyciela przedmiotów zawodowych – nauczyciela wspierającego)

c)      KUCHNIA (chętni uczniowie zasadniczej szkoły zawodowej w zawodzie kucharz i cukiernik przygotują tradycyjne potrawy kuchni żydowskiej)

d)     KULTURA (chętni uczniowie przygotują mini recital muzyki żydowskiej, prezentacje multimedialne na temat świąt żydowskich, zadania konkursowe dla gimnazjalistów związane z kulturą żydowską)

Cele projektu

  1. Eliminowanie postaw antysemickich i przeciwstawianie się uprzedzeniom o charakterze dyskryminacyjnym oraz kształtowanie postawy otwartości na "inność" w wymiarze narodowym, kulturowym i religijnym
 

2. Kształtowanie kompetencji kluczowych:

a)      umiejętności uczenia się

b)      kompetencji społecznych i obywatelskich

c)      inicjatywności i przedsiębiorczości

d)     świadomości i ekspresji kulturalnej

e)      kompetencji informatycznych

f)       porozumiewania się w języku ojczystym

3. Kształtowanie umiejętności pracy z zespole

4. Integracja społeczności Zespołu Szkół nr 2 (projekt zakłada udział uczniów techników i zasadniczej szkoły zawodowej oraz nauczycieli)

5.Propagowanie wśród młodzieży istotnych wartości moralnych, takich jak tolerancja,  otwartość, szacunek, empatia (wychowanie do wartości)

6. Kształtowanie świadomości i rozumienia tożsamości kulturowej własnego kraju i regionu w interakcji z innymi kulturami oraz umiejętność zobaczenia i zrozumienia różnych punktów widzenia

Elementy unikatowe

  1. przeciwdziałanie antysemityzmowi i wszelkim przejawom nienawiści wynikającej z odrębności kulturowej i religijnej
  2. korelacyjny charakter projektu: integracja międzyprzedmiotowa (język polski, historia, przedmioty zawodowe: rośliny ozdobne, zajęcia praktyczne, podstawy projektowania, obiekty w architekturze)
  3. pozytywny wpływ na środowisko lokalne poprzez współpracę z różnymi instytucjami i włączenie w działania projektowe mieszkańców miasta (przedstawicieli najstarszego i najmłodszego pokolenia)
  4. wieloaspektowość i interdyscyplinarność działań projektowych

Miejsce i czas realizacji

 

L.poj.

 

 

 

Zadanie

 

Czas realizacji

 

Potrzebne materiały

 

Miejsce

 

Osoba odpowiedzialna

1. 

Zapoznanie z ideą projektu, podział uczniów na grupy głównej i podgrup.

pierwszy tydzień grudnia 2015

brak

ZS nr 2

Opiekun grupy konkursowej

2. 

Samodzielne gromadzenie informacji  na podstawie literatury (zarówno tradycyjnego księgozbioru, jak i zapisów multimedialnych i elektronicznych, w tym Internetu) - praca badawcza podgrup zespołowych

grudzień - styczeń

brak

Miejska i Powiatowa Biblioteka Publiczna w Golubiu – Dobrzyniu, inne biblioteki

liderzy poszczególnych grup

3. 

Opracowanie scenariusza przedstawienia opartego na losach Rebeki Motyl

 

 Próby do przedstawienia, przygotowanie scenografii

 

Wystawienie przedstawienia

luty

 

 

 

 

 

marzec, kwiecień

 

 

 

27 kwietnia – 23 rocznica odsłonięcia Pomnika Pamięci Żydów

rekwizyty, elementy scenografii

Dom Kultury w Golubiu - Dobrzyniu

lider podgrupy TEATR

4. 

Przygotowanie tradycyjnych potraw kuchni żydowskiej

29 kwietnia 2015 roku

produkty do przygotowania potraw

ZS nr 2

lider podgrupy KUCHNIA

 

 

5. 

Prezentacja elementów kultury żydowskiej

29 kwietnia 2015 roku

stroje żydowskie

kartki papieru

tablica multimedialna lub rzutnik

laptop

ZS nr 2

lider podgrupy KULTURA

 6.

Opracowanie projektu zagospodarowania zieleni wokół Pomnika Pamięci Żydów

 

i dokonanie nasadzeń

marzec 2016

 

 

 

 

kwiecień 2016

rośliny do nasadzeń

ZS nr 2, teren wokół Pomnika Pamięci Żydów

lider grupy ARCHITEKTURA

7. 

Organizacja spotkania z najstarszymi mieszkańcami Golubia – Dobrzynia, pamiętającymi żydowskich mieszkańców miasta

26 kwietnia 2016

 

Miejska i Powiatowa Biblioteka Publiczna w Golubiu - Dobrzyniu

lider GRUPY GŁÓWNEJ

8.

Napisanie listów do żydowskich koleżanek/kolegów

i wysłanie ich „do nieba”

11-25 kwietnia 2016

27 kwietnia 2016

papierowe lampiony lub balony

ZS nr 2

 

 

teren przy Pomniku Pamięci Żydów

lider GRUPY GŁÓWNEJ

9.

Udział w akcji „Żonkile”

19 kwietnia 2016

żółte kartki z wydrukowanym szablonem żonkila

teren Golubia - Dobrzynia

lider GRUPY GŁÓWNEJ

Wykorzystanie grantu

1. sfinansowanie wyjazdu uczestników projektu do Warszawy do Muzeum Historii Żydów Polskich (wszyscy uczestnicy projektu)

2. zakup produktów papierniczych niezbędnych w organizacji Dnia Kultury Żydowskiej 

3. zakup produktów żywnościowych niezbędnych w organizacji Dnia Kultury Żydowskiej 

4. zakup lampionów lub balonów niezbędnych  w akcji „Listy do Ż” 

5. wypożyczenie lub/i uszycie strojów żydowskich

6. zakup roślin do nasadzeń wokół Pomnika Pamięci Żydów

Galeria załączników

Pobierz poradnik o projekcie edukacyjnym REBEL.TO

Dane osobowe

Imię i nazwisko lidera:
imie nazwisko

Szkoła:
Zespół Szkół Nr 2 w Golubiu-Dobrzyniu, Golub-Dobrzyń

Adres szkoły:
Kilińskiego 31, 87-400
Golub-Dobrzyń

 

Copyright by Wydawnictwo Nowa Era Sp. z o.o. Wszelkie prawa zastrzeżone